Lider Yetiştiren Şirketler

Lider Yetiştiren Şirketler
13 / 2 / 2013


KURUMLARIN SÜREKLİLİĞİNİ SAĞLAYAN, onların lider yetiştirebilme kapasitesi. Liderlik yetkinliklerini geliştirmeyi önemli hedef haline getiren kurumlar, başarıyı sürekli kılabiliyor.
Uzmanlara göre her insan hayatı boyunca çeşitli konularda ortalama 250 kişinin devranışlarını değiştirebiliyor.
Dolaysıyla, bu açıdan bakıldığında aslında herkes birer lider. Ancak etkilediği kişi sayısı, bu etkinin sürekliliği ve harekete geçirilen kaynakların boyutu, liderleri birbirinden ayırıyor. Lider, kurum içinde hangi seviyede olursa olsun, bir grup için net ve heyecan verici bir hedefi belirleyebilen, bu hedef doğrultusunda inançla ve disipline harekete geçmek üzere grubun güvenini kazanan ve grubu hedefe doğru yol alırken karşılaşılabilecek güçlükleri aşma konusunda motive edebilen kişi olarak tanımlanabilir.
İyi lider yetiştirebilmek için, kurum için kritik konularda (teknoloji, piyasa bilgisi, rekabet konumu gibi) bilgi ve deneyim kazandırmak gerekiyor. Ancak, verilen sorumluluğu yerine getirebilmeyi ana performans ölçütü olarak alan kurumlar, sadece duruma özel yetkinliklerin gelişmesini teşvik etmiş oluyorlar. Kuruma özgü bilgi ve yeteneklerin yanı sıra, genellikle yeterince önem verilmeyen diğer Liderlik yetkinlikleri ihmal edilebiliyor. İşte lider yetiştirmeyi hedefleyen kurumlar, verilen işteki performans kadar geleceğe hazırladıkları kişilerin yetkinliklerini daha geniş alanda değerlendirmeleriyle de öne çıkıyorlar.
Fortune Türkiye de iş liderlerini bulma, geliştirme ve elde tutabilme konusunda en iyi şirketleri belirlemek üzere insan kaynakları (İK) danışmanlık firmaları, yönetim koçları ve İK direktörlerinin görüşleri doğrultusunda araştırma yaptı. Odgers Berndtson Türkiye – Profil International Kurucu Ortağı Ayşe Öztuna Bozoklar, lider yetiştirme konusunda uzun yıllardır global olarak yaptıkları yatırımlar ile ön plana çıkan şirketlerin, faaliyet gösterdikleri sektörlerde farklılaştıklarını söylüyor. Öztuna, liderlerin farklılıklarını avantaja dönüştürerek, üstün performans gösterebilme potansiyeli olan en doğru yeteneklerin işe alımını mümkün kılan seçme ve değerlendirme sistematiğini oluşturmanın önemine değiniyor.
Uluslararası platformda gelişen pazarlarda çalışabilmek için, bugüne kadar kabul gören “üstün performans” tanımından daha farklı bir formasyon ve yetkinlikler gerekliliğinin ön plana çıktığına değiniyor.
Egon Zehnder International Yöneticisi Murat Yeşildere, lider yetiştiren şirketler listesinde öne çıkan şirketlerin, bir yandan içerideki yetenekleri geliştirirken diğer yandan da kurum dışından yıldızları tespit edip, bünyeye kazandırma gayreti içinde olduklarını söylüyor. Daha çok çalışanları geliştirmeye yönelik liderlik gelişim politikalarının takip edildiğini belirtiyor. İçerden yükselmenin temel yaklaşım olduğu bu politika ile uzun dönemli çalışan “şirket vatandaşları” yaratılmış oluyor. Tüm dünyada olduğu gibi Türkiye’de de şirketlerin gündeminde öncelikli olarak profesyonel liderlere verilen önem ve talepler var.
Catenon Bölge Müdürü Yelda torun, bir şirketi başarıya taşımada en kritik rolün lidere düştüğünü, bu yüzden şirketlerin en iyi liderlerin peşinde olduğunu söylüyor. Doğru işe doğru insanı seçmek için şirketleri profesyonel insan kaynakları danışmanlık şirketleri ile beraber çalışıyor. Bazı şirketler ise genç çalışanlarını ön plana çıkarıyorlar.
Telekomünikasyon, teknoloji ve hızlı tüketim çalışanlarına en fazla yatırım yapan sektörler olarak öne çıkıyor. Bu sektörlerdeki şirketlerin insan kaynağına ve yeteneğe bakış açısının dikkat çektiği görülüyor. Yenilikçi şirketlerde rekabet gücü daha yüksek ve pazar lideri olan şirketlerde yöneticilik konusunda daha uzun vadeli planlar yapılıyor. HRM Danışmanlık Şirket Ortağı Elif Ejdar Özel, Microsoft, Coca-Cola ve P&G’nin lider yetiştirme konusunda başarılı olduğuna dikkat çekiyor. Örneğin P&G, gelişim programları, yetenek havuzu ve mentorluk sistemi ile gerçek liderler yetiştiriyor ve en fazla yönetici transferi yapılan firma konumunda yer alıyor. Bu şirketler işe alım aşamasından itibaren adayları seçerken, yeteneği bulmaya ve işe almaya yönelik politikalar uyguluyor. Kişi işe başladıktan sonra ise paket yönetici yetiştirme programları uygulanıyor.
P&G Türkiye İK Direktörü Bilgehan Ergenekon Bilen, P&G’nin insan kaynakları yönetimimin temelinde “içeriden terfi” sisteminin olduğunu söylüyor. “P&G’de yöneticilerimizin koçluğu ve mentorluğuyla, kurumsal ve fonksiyonel eğitimlerimizle kişisel gelişimlerine kariyerleri boyunca destek olduğumuz çalışanlarımız, ilk iş gününden itibaren aldıkları sorumluluklarla, geleceğin yöneticileri, genel müdürleri ve CEO’ları bilinciyle yetiştiriliyor” diyor. Şirket, dört senedir kampüslerde yürüttüğü P&G Business School programı ile üniversite öğrencilerinin iş dünyasını daha yakından tanımalarına ve kariyer seçimlerini daha bilinçli yapmalarına yardımcı oluyor.
Lider yetiştirmede öne çıkan şirketlerin ortak özellikleri, şirket kültürünün çalışanlar tarafından özümsenmesi.
Modus Consultancy Kurucusu Itır Volkan, bu şirketlerdeki kurum kültürünün yöneticilerde hayranlık yaratmasının önemli olduğunu söylüyor. En iyileri çekme ve bu kişilere maksimum yetki ve sorumluluk verme konusundaki istekliliğin dıkkat çektiğine değiniyor.
Lider yetiştirme fabrikalarından biri de Unilever. Unilever Türkiye, Rusya, Ortadoğu, Kuzey Afrika, Orta Asya ve Kafkasya İsan Kaynaklarından Sorumlu Başkan Yardımcısı Steven Gross, liderlik geliştirme stratejilerinin, şirket değerlerini ve sürdürülebilirliğe bağlılığı paylaşan liderler yetiştirmek amacıyla hayata geçirildiğine dikkat çekiyor. Geleceğin liderlerinin organizasyonun ticari amacına katkıda bulunmasını sağlamak ve yerel kültürel hassasiyet ile global anlayışı birleştirmenin kendileri için büyük önem taşıdığını söylüyor. Bu doğrultuda, liderlik geliştirme eğitimi programı, “iş başında” eğitim ve tecrübeler, yerel ve uluslararası eğitim merkezlerindeki kişisel ve profesyonel eğitimler ile iş liderli tarafından üstlenilen rehberlik ve akıl hocalığını kapsıyor. Öte yandan, şirket çalışanlarına, kariyerlerinin erken dönemlerimde yurtdışı tecrübesi, önemli sorumluluklar ve esnek görevler de veriliyor. Gross, “Unilever olarak, iyi ticari sonuçlar elde etmemizi ve dünyanın “en çok talep gören işverenleri” ve saygı duyulan liderlik kurumlarından biri olarak tanınmamızı, görev atamaları eğitim, rehberlik ve akıl hocalığının bu kombine yapısının sağladığını düşünüyoruz” diyor.

Fortune, Şubat 2013
Şule Laleli